07.1 - Γλωσσάρι Όρων ΟΣΔΕ

Γλωσσάρι Όρων ΟΣΔΕ

Αυτό το γλωσσάρι περιλαμβάνει βασικούς όρους που συναντώνται στη διαδικασία υποβολής αιτήσεων ενιαίας ενίσχυσης (ΟΣΔΕ) και στα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης.

1. Γενικοί Όροι & Διαδικασίες Αίτησης

Τίτλος	Κατηγορία	Σημασία
Check List (Λίστα Ελέγχου)	Διαδικασία Επεξεργασίας	Έντυπο με βασικά σημεία ελέγχου, παρατηρήσεις και στοιχεία παραλαβής για κάθε αίτηση. Επιστρέφεται μετά την επεξεργασία. Βλ. Check List Αίτησης.
ΟΣΔΕ (Ολοκληρωμένο Σύστημα Διαχείρισης και Ελέγχου)	Σύστημα Πληρωμών	Το ηλεκτρονικό σύστημα του ΟΠΕΚΕΠΕ μέσω του οποίου υποβάλλονται οι αιτήσεις, γίνονται οι έλεγχοι και διαχειρίζονται οι πληρωμές των αγροτικών ενισχύσεων.
Αίτηση Ενιαίας Ενίσχυσης (ΑΕΕ) / Δήλωση ΟΣΔΕ	Είδος Αίτησης	Η κύρια ετήσια αίτηση που υποβάλλουν οι παραγωγοί για να λάβουν τις άμεσες ενισχύσεις, να δηλώσουν τις καλλιέργειές τους και να αιτηθούν συμμετοχή σε μέτρα Αγροτικής Ανάπτυξης ή Οικολογικά Σχήματα.
ΚΑΠ (Κοινή Αγροτική Πολιτική - CAP)	Ευρωπαϊκή Πολιτική	Το σύνολο των κανόνων και μέτρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τον γεωργικό τομέα, που καθορίζει και τις ενισχύσεις. Η τρέχουσα ΚΑΠ καλύπτει την περίοδο 2023-2027.
Πύλες Εισόδου / ΚΥΔ (Κέντρα Υποδοχής Δηλώσεων)	Σύστημα Υποβολής	Οι πιστοποιημένοι φορείς (όπως συνεταιρισμοί, ιδιωτικά γραφεία) μέσω των οποίων οι παραγωγοί μπορούν να υποβάλουν την ΑΕΕ τους, λαμβάνοντας υποστήριξη και καθοδήγηση.
GDPR (Γενικός Κανονισμός Προστασίας Δεδομένων)	Νομικό Πλαίσιο	Ευρωπαϊκός κανονισμός για την προστασία των προσωπικών δεδομένων των φυσικών προσώπων, συμπεριλαμβανομένων των παραγωγών. Βλ. Συγκατάθεση GDPR.
Α/Α (Αύξων Αριθμός Αγροτεμαχίου)	Ταυτοποίηση Αγροτεμαχίου	Μοναδικός αριθμός που δίνεται σε κάθε αγροτεμάχιο μέσα στην αίτηση ενός συγκεκριμένου παραγωγού για την εύκολη αναφορά και διαχείρισή του.
Scanner (Φάκελος Δικτύου)	Αποθήκευση Εγγράφων	Ο κοινόχρηστος φάκελος στο δίκτυο του γραφείου όπου αποθηκεύονται τα σκαναρισμένα δικαιολογητικά έγγραφα των παραγωγών (π.χ. Scanner25 για το έτος 2025). Βλ. Διαδικασία Σκαναρίσματος.
Ομαδοποίηση Αιτήσεων	Διαδικασία Επεξεργασίας	Περίπτωση όπου αιτήσεις διαφορετικών παραγωγών (συνήθως μελών της ίδιας οικογένειας ή με στενή σχέση) συνδέονται και επεξεργάζονται μαζί ως “πακέτο”. Βλ. Check List Αίτησης.
Παραλαβή Φακέλου	Διαδικασία Επεξεργασίας	Το αρχικό στάδιο όπου ο παραγωγός προσκομίζει τα απαραίτητα έγγραφα και γίνεται ο πρώτος έλεγχος και η καταγραφή στο Check List Αίτησης.
Καταχώρηση Αίτησης	Διαδικασία Επεξεργασίας	Η διαδικασία εισαγωγής και ενημέρωσης όλων των στοιχείων της αίτησης του παραγωγού στο ηλεκτρονικό σύστημα ΟΣΔΕ.
Έλεγχος Λαθών	Διαδικασία Επεξεργασίας	Η λειτουργία του συστήματος ΟΣΔΕ που εντοπίζει πιθανά λάθη, παραλείψεις ή ασυνέπειες στα καταχωρημένα στοιχεία της αίτησης. Μπορεί να είναι διοικητικός ή διασταυρωτικός έλεγχος. Βλ. Ολοκλήρωση Καταχώρησης και Έλεγχος Λαθών.
Οριστικοποίηση Αίτησης	Διαδικασία Επεξεργασίας	Το τελικό στάδιο όπου η αίτηση, μετά από όλους τους ελέγχους και τις διορθώσεις, κλειδώνεται και υποβάλλεται οριστικά στον ΟΠΕΚΕΠΕ. Γίνεται παρουσία του παραγωγού. Βλ. Προετοιμασία Φακέλου για Ραντεβού Κλεισίματος.
Προθεσμίες	Διαδικασία Υποβολής	Οι καταληκτικές ημερομηνίες που ορίζονται από τον ΟΠΕΚΕΠΕ για την υποβολή των αιτήσεων ή την προσκόμιση συγκεκριμένων δικαιολογητικών. Η μη τήρησή τους μπορεί να επιφέρει κυρώσεις. Βλ. Κρίσιμες Ημερομηνίες και Προθεσμίες.
ΑΦΜ (Αριθμός Φορολογικού Μητρώου)	Ταυτοποίηση Παραγωγού	Ο μοναδικός αριθμός φορολογικής ταυτοποίησης κάθε παραγωγού.
ΑΜΚΑ (Αριθμός Μητρώου Κοινωνικής Ασφάλισης)	Ταυτοποίηση Παραγωγού	Ο μοναδικός αριθμός κοινωνικής ασφάλισης κάθε παραγωγού.
ΔΑΟΚ (Διεύθυνση Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής)	Δημόσια Υπηρεσία	Η τοπική διεύθυνση του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης που είναι αρμόδια για γεωργικά και κτηνιατρικά θέματα.
ΔΟΥ (Δημόσια Οικονομική Υπηρεσία)	Φορολογική Αρχή	Η τοπική υπηρεσία της ΑΑΔΕ αρμόδια για την παρακολούθηση και είσπραξη των φόρων.
Δασαρχείο	Δημόσια Υπηρεσία	Η αρμόδια δημόσια υπηρεσία για την προστασία και διαχείριση των δασών και των δασικών εκτάσεων.
ΕΛΓΑ (Οργανισμός Ελληνικών Γεωργικών Ασφαλίσεων)	Ασφαλιστικός Φορέας	Ο δημόσιος φορέας που ασφαλίζει τη γεωργική παραγωγή και το ζωικό κεφάλαιο από φυσικούς κινδύνους. Βλ. Τρόπος Προκαταβολής Ασφαλιστικής Εισφοράς ΕΛΓΑ.
ΟΠΕΚΕΠΕ (Οργανισμός Πληρωμών και Ελέγχου Κοινοτικών Ενισχύσεων Προσανατολισμού και Εγγυήσεων)	Οργανισμός Πληρωμών	Ο αρμόδιος εθνικός οργανισμός για τη διαχείριση, τον έλεγχο και την πληρωμή των αγροτικών ενισχύσεων της ΚΑΠ στην Ελλάδα.
ΑΑΔΕ (Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων)	Δημόσια Αρχή	Η αρμόδια αρχή για τα φορολογικά θέματα, συμπεριλαμβανομένης της διαχείρισης των δηλώσεων Ε9 και των ΑΤΑΚ.
Πρόχειρη Αίτηση	Κατάσταση Αίτησης	Η αίτηση βρίσκεται σε στάδιο επεξεργασίας και δεν έχει υποβληθεί οριστικά. Μπορούν να γίνουν αλλαγές.
Οριστική Αίτηση	Κατάσταση Αίτησης	Η αίτηση έχει ολοκληρωθεί, ελεγχθεί και υποβληθεί οριστικά. Συνήθως δεν επιδέχεται περαιτέρω αλλαγές από τον παραγωγό ή το ΚΥΔ.
Άκυρη Αίτηση	Κατάσταση Αίτησης	Αίτηση που έχει ακυρωθεί και δεν λαμβάνεται υπόψη για πληρωμή.
Διοικητική Πράξη	Έγγραφο ΟΠΕΚΕΠΕ	Επίσημο έγγραφο που εκδίδει ο ΟΠΕΚΕΠΕ και αφορά την αίτηση ενός παραγωγού (π.χ. έγκριση, απόρριψη, υπολογισμός ενίσχυσης, επιβολή κυρώσεων).
Ενεργός Γεωργός	Κριτήριο Επιλεξιμότητας	Ο γεωργός ή η ομάδα γεωργών που ασκεί γεωργική δραστηριότητα. Αποτελεί βασική προϋπόθεση για τη λήψη των περισσότερων άμεσων ενισχύσεων. Ο ορισμός και τα κριτήρια μπορεί να διαφέρουν ανά Κράτος Μέλος και να περιλαμβάνουν ελάχιστο επίπεδο γεωργικής δραστηριότητας.
Σύστημα Παρακολούθησης Εκτάσεων (Monitoring)	Μέθοδος Ελέγχου	Η διαδικασία κατά την οποία ο ΟΠΕΚΕΠΕ παρακολουθεί τις δηλωθείσες εκτάσεις μέσω δορυφορικών εικόνων (π.χ. Copernicus Sentinels) για να επαληθεύσει την επιλεξιμότητα και τις καλλιεργητικές πρακτικές, αντικαθιστώντας σε μεγάλο βαθμό τους επιτόπιους ελέγχους.
Ψηφιακή Υποβολή Δικαιολογητικών	Διαδικασία	Η δυνατότητα ή υποχρέωση επισύναψης των απαραίτητων Δικαιολογητικών ηλεκτρονικά μέσω της πλατφόρμας του ΟΣΔΕ ή άλλων συνδεδεμένων συστημάτων.
Αιρεσιμότητα (Πολλαπλή Συμμόρφωση παλαιότερα)	Υποχρέωση Παραγωγού	Το σύνολο των βασικών κανόνων που πρέπει να τηρούν οι γεωργοί που λαμβάνουν ενισχύσεις ΚΑΠ. Περιλαμβάνει Κανονιστικές Απαιτήσεις Διαχείρισης (ΚΑΔ) και πρότυπα Καλής Γεωργικής και Περιβαλλοντικής Κατάστασης (ΚΓΠΚ). Η μη συμμόρφωση μπορεί να οδηγήσει σε μειώσεις των ενισχύσεων.
Πολλαπλή Συμμόρφωση (Cross Compliance)	Υποχρεώσεις Παραγωγού (Παλαιά ΚΑΠ)	Οι κανόνες που έπρεπε να τηρούν οι παραγωγοί στην προηγούμενη ΚΑΠ (έως 2022) σχετικά με το περιβάλλον, τη δημόσια υγεία, την υγεία των ζώων και φυτών, την καλή μεταχείριση των ζώων και την καλή γεωργική και περιβαλλοντική κατάσταση της γης. Αντικαταστάθηκε από την Αιρεσιμότητα.
ΚΓΠΚ (Καλή Γεωργική και Περιβαλλοντική Κατάσταση)	Πρότυπα Αιρεσιμότητας	Συγκεκριμένα πρότυπα που πρέπει να τηρούν οι γεωργοί για τη διατήρηση της γης σε καλή γεωργική και περιβαλλοντική κατάσταση, όπως η διαχείριση του εδάφους, των υδάτων και της βιοποικιλότητας. Αποτελούν μέρος της Αιρεσιμότητας. Βλ. Κανόνες Διαφοροποίησης Καλλιεργειών και Όρια Στρεμμάτων.
Πρώτος Πυλώνας (ΚΑΠ)	Χρηματοδότηση Ενισχύσεων	Το τμήμα της ΚΑΠ που χρηματοδοτεί τις άμεσες ενισχύσεις προς τους γεωργούς (π.χ. Καρτέλα 11 - Δικαιώματα Βασικής Ενίσχυσης, Καρτέλα 10 - Οικολογικά Σχήματα, Καρτέλα 9 - Αιτήματα Άμεσων Ενισχύσεων) και τις τομεακές παρεμβάσεις.
Δεύτερος Πυλώνας (ΚΑΠ)	Χρηματοδότηση Ενισχύσεων	Το τμήμα της ΚΑΠ που χρηματοδοτεί τα Καρτέλα 8 - Τομεακές Παρεμβάσεις ΠΑΑ, με μέτρα όπως επενδύσεις σε γεωργικές εκμεταλλεύσεις, ενισχύσεις για νέους γεωργούς, βιολογική γεωργία, εξισωτική αποζημίωση, Leader κ.ά.

2. Στοιχεία Παραγωγού & Εκμετάλλευσης

Τίτλος	Κατηγορία	Σημασία
Νέος Δικαιούχος/Νέος Γεωργός	Ιδιότητα Παραγωγού	Παραγωγός που υποβάλλει αίτηση ενιαίας ενίσχυσης για πρώτη φορά ή πληροί συγκεκριμένα κριτήρια ηλικίας και έναρξης δραστηριότητας. Βλ. Καρτέλα 1 - Γενικά Στοιχεία Αίτησης.
Νεοεισερχόμενος Νεαρής Ηλικίας (Γεωργός Νεαρής Ηλικίας)	Ιδιότητα Παραγωγού	Παραγωγός έως 40 ετών που ξεκινά γεωργική δραστηριότητα ως επικεφαλής της εκμετάλλευσης για πρώτη φορά και μπορεί να δικαιούται ειδική ενίσχυση (π.χ. συμπληρωματική εισοδηματική στήριξη για γεωργούς νεαρής ηλικίας).
Επίπεδο Εκπαίδευσης/Δεξιοτήτων	Στοιχεία Παραγωγού	Το μορφωτικό επίπεδο του παραγωγού (π.χ. απολυτήριο Δημοτικού, Λυκείου, πτυχίο ΑΕΙ/ΤΕΙ), που μπορεί να είναι κριτήριο για ορισμένες ενισχύσεις (π.χ. Εθνικό Απόθεμα) ή προγράμματα κατάρτισης. Βλ. Καρτέλα 1 - Γενικά Στοιχεία Αίτησης.
Έδρα Εκμετάλλευσης	Στοιχεία Εκμετάλλευσης	Η κύρια τοποθεσία (χωριό/περιοχή) όπου βρίσκονται τα περισσότερα αγροτεμάχια ή οι κύριες εγκαταστάσεις της γεωργικής εκμετάλλευσης του παραγωγού. Βλ. Καρτέλα 2 - Γενικά Στοιχεία Αιτούντα.
Στοιχεία Νοικοκυριού	Στοιχεία Παραγωγού	Πληροφορίες για το αν άλλα μέλη του ίδιου νοικοκυριού (με κοινή φορολογική δήλωση) υποβάλλουν επίσης αίτηση ενίσχυσης. Βλ. Στοιχεία Νοικοκυριού (Αναλυτικά).
Ασφαλιστικός Φορέας (π.χ. ΟΓΑ, e-ΕΦΚΑ)	Στοιχεία Παραγωγού	Ο κύριος φορέας κοινωνικής ασφάλισης στον οποίο υπάγεται ο παραγωγός. Σήμερα, ο κύριος φορέας είναι ο e-ΕΦΚΑ (ο ΟΓΑ ήταν ο προηγούμενος κύριος ασφαλιστικός φορέας των αγροτών). Βλ. Καρτέλα 2 - Γενικά Στοιχεία Αιτούντα.
Συνεταιρισμός	Στοιχεία Παραγωγού	Ο αγροτικός συνεταιρισμός στον οποίο ενδέχεται να είναι μέλος ο παραγωγός. Βλ. Καρτέλα 2 - Γενικά Στοιχεία Αιτούντα.
Τραπεζικός Λογαριασμός (IBAN)	Στοιχεία Παραγωγού	Ο τραπεζικός λογαριασμός στον οποίο θα καταβάλλονται οι ενισχύσεις. Πρέπει ο παραγωγός να είναι δικαιούχος ή συνδικαιούχος. Βλ. Καρτέλα 2 - Γενικά Στοιχεία Αιτούντα.
Ασφαλιστική Εισφορά ΕΛΓΑ	Οικονομική Υποχρέωση	Η ετήσια εισφορά που καταβάλλουν οι παραγωγοί στον ΕΛΓΑ για την ασφάλιση της παραγωγής τους. Βλ. Τρόπος Προκαταβολής Ασφαλιστικής Εισφοράς ΕΛΓΑ.
Εξουσιοδότηση ΕΛΓΑ	Διαδικασία Πληρωμής ΕΛΓΑ	Η πράξη με την οποία ο παραγωγός επιτρέπει στον ΟΠΕΚΕΠΕ να παρακρατήσει την εισφορά ΕΛΓΑ από τις επιδοτήσεις του. Απαιτεί θεώρηση γνησίου υπογραφής ή μπορεί να γίνεται ηλεκτρονικά μέσω συστήματος. Βλ. Τρόπος Προκαταβολής Ασφαλιστικής Εισφοράς ΕΛΓΑ.
Μικροί Γεωργοί (Καθεστώς Μικρών Γεωργών)	Ειδικό Καθεστώς (Παλαιά ΚΑΠ)	Ένα απλουστευμένο καθεστώς ενίσχυσης για γεωργούς που λάμβαναν μικρά ποσά άμεσων ενισχύσεων στην προηγούμενη ΚΑΠ. Στην τρέχουσα ΚΑΠ (2023-2027) δεν υφίσταται με την ίδια μορφή.

3. Όροι Σχετικοί με Αγροτεμάχια, Καλλιέργειες & Δικαιολογητικά

Τίτλος	Κατηγορία	Σημασία
Αγροτεμάχιο	Μονάδα Γης	Μια συνεχόμενη έκταση γης που δηλώνεται από τον παραγωγό με συγκεκριμένα όρια και καλλιέργεια. Βλ. Αγροτεμάχια - Εισαγωγή και Πλοήγηση.
Στρέμμα	Μονάδα Μέτρησης Έκτασης	Βασική μονάδα μέτρησης της γεωργικής γης στην Ελλάδα (1 στρέμμα = 1000 τετραγωνικά μέτρα).
Εκτάριο	Μονάδα Μέτρησης Έκτασης	Μονάδα μέτρησης που χρησιμοποιείται διεθνώς και στις αιτήσεις ΚΑΠ (1 εκτάριο = 10 στρέμματα = 10.000 τετραγωνικά μέτρα).
Χαρτογραφικό Υπόβαθρο (13ψήφιος Κωδικός)	Ταυτοποίηση Αγροτεμαχίου	Ο μοναδικός γεωχωρικός κωδικός που ταυτοποιεί κάθε αγροτεμάχιο στον ψηφιακό χάρτη του ΟΣΔΕ. Βασίζεται στο Σύστημα Αναγνώρισης Αγροτεμαχίων (LPIS). Βλ. Υποκαρτέλα Γενικά Στοιχεία Αγροτεμαχίου.
Ιδιοκτησιακό Καθεστώς	Νομικό Καθεστώς Γης	Το καθεστώς με το οποίο ο παραγωγός κατέχει ή χρησιμοποιεί το αγροτεμάχιο (ιδιόκτητο, ενοικιαζόμενο, μικτό). Βλ. Υποκαρτέλα Ιδιοκτησία Αγροτεμαχίου.
Ιδιόκτητο	Είδος Ιδιοκτησίας	Αγροτεμάχιο που ανήκει κατά πλήρη κυριότητα στον παραγωγό και δηλώνεται στο Ε9 του.
Ε9	Φορολογικό Έντυπο	Η δήλωση ακίνητης περιουσίας στην ΑΑΔΕ, όπου αναγράφονται τα ακίνητα που κατέχει ο φορολογούμενος, συμπεριλαμβανομένων των ιδιόκτητων αγροτεμαχίων.
Ενοικιαζόμενο	Είδος Ιδιοκτησίας	Αγροτεμάχιο που ο παραγωγός καλλιεργεί βάσει σύμβασης ενοικίασης από άλλον ιδιοκτήτη.
Ιδιωτικό Συμφωνητικό Μίσθωσης (Ενοικιαστήριο)	Έγγραφο	Το έγγραφο (ηλεκτρονικό μέσω ΑΑΔΕ ή χειρόγραφο με θεώρηση παλαιότερα) που αποδεικνύει τη νόμιμη μίσθωση ενός αγροτεμαχίου.
Μικτό (Ιδιοκτησιακό Καθεστώς)	Είδος Ιδιοκτησίας	Αγροτεμάχιο του οποίου ένα τμήμα είναι ιδιόκτητο από τον παραγωγό και ένα άλλο τμήμα είναι ενοικιαζόμενο.
ΑΤΑΚ (Αριθμός Ταυτότητας Ακινήτου)	Ταυτοποίηση Ακινήτου	Ο μοναδικός αριθμός που αποδίδεται σε κάθε ακίνητο (συμπεριλαμβανομένων των αγροτεμαχίων) από την ΑΑΔΕ. Απαραίτητος για τη δήλωση ιδιόκτητων και ενοικιαζόμενων αγροτεμαχίων.
Φυτικό Κεφάλαιο (Αγροτεμαχίου)	Στοιχεία Καλλιέργειας	Η ενότητα στην αίτηση όπου δηλώνεται η συγκεκριμένη καλλιέργεια, η ποικιλία, η έκταση και άλλες λεπτομέρειες για κάθε αγροτεμάχιο. Βλ. Υποκαρτέλα Φυτικό Κεφάλαιο Αγροτεμαχίου.
Κωδικός Καλλιέργειας	Ταυτοποίηση Καλλιέργειας	Ένας αριθμητικός κωδικός που αντιστοιχεί σε κάθε είδος καλλιέργειας (π.χ. 1 για Σκληρό Σιτάρι με καρτέλα). Βλ. Κωδικοί Καλλιεργειών.
Κωδικός Ποικιλίας/Μάρκας	Ταυτοποίηση Ποικιλίας	Ένας κωδικός που αντιστοιχεί στη συγκεκριμένη ποικιλία ή μάρκα μιας καλλιέργειας (π.χ. σιτάρι “Ανασσά”).
Άρδευση (Αγροτεμαχίου/Καλλιέργειας)	Πρακτική Καλλιέργειας	Δηλώνει αν το αγροτεμάχιο γενικά έχει δυνατότητα άρδευσης και αν η συγκεκριμένη καλλιέργεια που δηλώνεται θα ποτιστεί. Βλ. Υποκαρτέλα Γενικά Στοιχεία Αγροτεμαχίου και Υποκαρτέλα Φυτικό Κεφάλαιο Αγροτεμαχίου.
Ξηρική Καλλιέργεια	Τύπος Καλλιέργειας	Καλλιέργεια που δεν αρδεύεται και βασίζεται αποκλειστικά στις βροχοπτώσεις.
Ποτιστική Καλλιέργεια	Τύπος Καλλιέργειας	Καλλιέργεια που αρδεύεται τεχνητά.
Χρήση Νερού (ΤΟΕΒ, Γεώτρηση)	Πηγή Άρδευσης	Η πηγή από την οποία προέρχεται το νερό για άρδευση (π.χ. Τοπικός Οργανισμός Εγγείων Βελτιώσεων - ΤΟΕΒ, ιδιωτική γεώτρηση, δημοτικό δίκτυο).
Αμειψισπορά	Αγρονομική Πρακτική	Η εναλλαγή διαφορετικών καλλιεργειών σε μια έκταση γης σε διαδοχικές καλλιεργητικές περιόδους για τη διατήρηση της γονιμότητας του εδάφους. Αποτελεί υποχρέωση στο πλαίσιο της ΚΓΠΚ 7 της Αιρεσιμότητας.
Αγρανάπαυση	Αγρονομική Πρακτική	Η προσωρινή παύση καλλιέργειας σε ένα αγροτεμάχιο, αφήνοντάς το χέρσο για μια περίοδο. Μπορεί να μετρήσει για την τήρηση προτύπων ΚΓΠΚ (π.χ. ΚΓΠΚ 8 για μη παραγωγικές εκτάσεις). Βλ. Κανόνες Διαφοροποίησης Καλλιεργειών και Όρια Στρεμμάτων.
Επίσπορη Καλλιέργεια (Επανασπορά)	Αγρονομική Πρακτική	Η σπορά μιας δεύτερης καλλιέργειας στο ίδιο αγροτεμάχιο μέσα στην ίδια καλλιεργητική περίοδο, μετά τη συγκομιδή της πρώτης.
Χειμερινά Σιτηρά	Ομάδα Καλλιεργειών	Καλλιέργειες που σπέρνονται το φθινόπωρο ή τον χειμώνα και συγκομίζονται την άνοιξη ή το καλοκαίρι (π.χ. σκληρό και μαλακό σιτάρι, κριθάρι, βρώμη, σίκαλη).
Κτηνοτροφικά Φυτά	Ομάδα Καλλιεργειών	Καλλιέργειες που προορίζονται κυρίως για τη διατροφή των παραγωγικών ζώων (π.χ. τριφύλλι, μηδική, βίκος, κτηνοτροφικός αραβόσιτος για ενσίρωμα, κτηνοτροφικά μπιζέλια).
Όσπρια	Ομάδα Καλλιεργειών	Φυτά των οποίων οι αποξηραμένοι σπόροι χρησιμοποιούνται για ανθρώπινη κατανάλωση (π.χ. φακές, ρεβίθια, φασόλια, μπιζέλια) ή και για ζωοτροφή.
Αραβόσιτος (Καρπού)	Είδος Καλλιέργειας	Αραβόσιτος που καλλιεργείται κυρίως για την παραγωγή του καρπού του (σπόρων).
Αραβόσιτος για Ενσίρωμα	Είδος Καλλιέργειας	Αραβόσιτος που συγκομίζεται ολόκληρο το φυτό (βλαστός, φύλλα, σπάδικας) σε πρώιμο στάδιο ωρίμανσης για την παραγωγή ενσιρώματος, μιας μορφής διατηρημένης ζωοτροφής.
Ηλίανθος Ενεργειακός	Είδος Καλλιέργειας	Ποικιλίες ηλίανθου που καλλιεργούνται κυρίως για την παραγωγή βιοκαυσίμων (π.χ. βιοντίζελ). Συνήθως απαιτείται σύμβαση με εταιρεία παραγωγής βιοκαυσίμων.
Ηλίανθος Ελαιούχος/Λοιπές Χρήσεις	Είδος Καλλιέργειας	Ποικιλίες ηλίανθου που καλλιεργούνται για την παραγωγή ελαίου για ανθρώπινη κατανάλωση, για ζωοτροφή (π.χ. πίτα ηλίανθου) ή άλλες χρήσεις.
Πατάτα (Γεώμηλα)	Είδος Καλλιέργειας	Η καλλιέργεια της πατάτας για την παραγωγή των βρώσιμων κονδύλων της. Βλ. Ειδικός Χειρισμός Κηπευτικών στα Αγροτεμάχια.
Κηπευτικά / Κηπευτικά Υπό Κάλυψη	Είδος Καλλιέργειας	Λαχανικά που καλλιεργούνται είτε υπαίθρια (π.χ. ντομάτες, αγγούρια, πιπεριές) είτε σε προστατευμένες συνθήκες όπως θερμοκήπια (υπό κάλυψη). Βλ. Ειδικός Χειρισμός Κηπευτικών στα Αγροτεμάχια.
Δασικά (Ακακίες, Λεύκες)	Είδος Καλλιέργειας	Δέντρα που καλλιεργούνται για δασοκομικούς σκοπούς ή παραγωγή ξυλείας, συχνά στο πλαίσιο ειδικών προγραμμάτων (π.χ. δάσωση γεωργικών γαιών).
Πυρηνόκαρπα / Καρποί με Κέλυφος	Είδος Καλλιέργειας	Κατηγορίες οπωροφόρων δέντρων. Πυρηνόκαρπα: φρούτα με ένα σκληρό πυρήνα (κουκούτσι) όπως ροδακινιές, βερικοκιές, κερασιές. Καρποί με κέλυφος: φρούτα με σκληρό εξωτερικό περίβλημα όπως καρυδιές, αμυγδαλιές, φουντουκιές.
Πιστοποιημένος Σπόρος	Είδος Σπόρου/Προϋπόθεση	Σπόρος που έχει παραχθεί και ελεγχθεί σύμφωνα με συγκεκριμένες προδιαγραφές ποιότητας και γνησιότητας. Απαραίτητος για πολλές συνδεδεμένες ενισχύσεις φυτικής παραγωγής. Βλ. Διαχείριση Πιστοποιημένου Σπόρου και Συνδεδεμένες στα Αγροτεμάχια.
Καρτελάκι/Ετικέτα Σπόρου	Δικαιολογητικό	Η επίσημη ετικέτα που συνοδεύει το σακί του πιστοποιημένου σπόρου και αναγράφει στοιχεία όπως η ποικιλία, η κατηγορία και η σπορομερίδα.
Σπορομερίδα	Ταυτοποίηση Σπόρου	Μοναδικός κωδικός που αναγράφεται στην καρτέλα και στο τιμολόγιο και ταυτοποιεί τη συγκεκριμένη παρτίδα πιστοποιημένου σπόρου.
Τιμολόγιο Αγοράς Εφοδίων/Υπηρεσιών	Δικαιολογητικό	Το παραστατικό που αποδεικνύει την αγορά γεωργικών εφοδίων (π.χ. σπόρων, λιπασμάτων, φυτοφαρμάκων, ζωοτροφών) ή υπηρεσιών από τον παραγωγό. Απαραίτητο για πολλές ενισχύσεις και ελέγχους.
Τιμολόγιο Πώλησης/Παράδοσης Προϊόντος	Δικαιολογητικό	Το παραστατικό που αποδεικνύει την πώληση ή παράδοση της παραγωγής από τον γεωργό σε έμπορο, συνεταιρισμό ή μεταποιητική μονάδα. Απαιτείται για ορισμένες συνδεδεμένες ενισχύσεις.
Δελτίο Αποστολής	Δικαιολογητικό	Έγγραφο που συνοδεύει τη διακίνηση αγαθών (π.χ. γεωργικών προϊόντων, εφοδίων) και πιστοποιεί την ποσότητα και το είδος τους, πριν ή ταυτόχρονα με την έκδοση του τιμολογίου.
Επιλέξιμη Έκταση	Κριτήριο Ενίσχυσης	Η έκταση γης που πληροί τις προϋποθέσεις για τη λήψη ενισχύσεων (π.χ. να είναι δηλωμένη, να καλλιεργείται σύμφωνα με τους κανόνες, να μην είναι δασική εκτός ειδικών περιπτώσεων).
Μη Παραγωγικές Εκτάσεις/Στοιχεία Τοπίου	Υποχρέωση ΚΓΠΚ	Εκτάσεις εντός ή παρακείμενες των αρόσιμων εκτάσεων που διατηρούνται για τη βιοποικιλότητα (π.χ. αγρανάπαυση, φυτοφράκτες, ζώνες ανάσχεσης). Η διατήρηση ενός ελάχιστου ποσοστού είναι υποχρεωτική στο πλαίσιο της ΚΓΠΚ 8.
Καλλιέργειες Εδαφοκάλυψης	Αγρονομική Πρακτική ΚΓΠΚ	Καλλιέργειες που σπέρνονται κυρίως για την προστασία του εδάφους από τη διάβρωση και τη βελτίωση της δομής του, ειδικά κατά τις περιόδους που το έδαφος θα έμενε γυμνό. Απαιτούνται από την ΚΓΠΚ 6 σε επικλινή εδάφη.
Ψηφιακή Χαρτογράφηση Αγροτεμαχίων	Εργαλείο ΟΣΔΕ	Η δυνατότητα ή υποχρέωση των παραγωγών να σχεδιάζουν ή να επιβεβαιώνουν τα όρια των αγροτεμαχίων τους απευθείας πάνω σε ψηφιακούς χάρτες εντός του συστήματος ΟΣΔΕ.

4. Ενισχύσεις & Προγράμματα

Τίτλος	Κατηγορία	Σημασία
Άμεσες Ενισχύσεις	Είδος Ενίσχυσης	Οι κύριες οικονομικές ενισχύσεις που λαμβάνουν οι παραγωγοί απευθείας από την ΕΕ (Πρώτος Πυλώνας της ΚΑΠ), βάσει της αίτησής τους (π.χ. βασική εισοδηματική στήριξη, αναδιανεμητική, συνδεδεμένες, οικολογικά σχήματα).
Βασική Εισοδηματική Στήριξη για τη Βιωσιμότητα (ΒΙΣΣ)	Είδος Ενίσχυσης	Η κύρια άμεση ενίσχυση, γνωστή και ως “δικαιώματα”. Καταβάλλεται ανά επιλέξιμο εκτάριο για το οποίο ο παραγωγός κατέχει δικαίωμα ενίσχυσης. Αντικατέστησε την παλιά Βασική Ενίσχυση.
Δικαιώματα Ενίσχυσης	Προϋπόθεση Πληρωμής	Άυλοι τίτλοι που κατέχουν οι παραγωγοί και τους δίνουν το δικαίωμα να λαμβάνουν τη βασική εισοδηματική στήριξη για τις επιλέξιμες εκτάσεις τους. Η αξία τους μπορεί να διαφέρει ανά αγρονομική περιφέρεια.
Αγρονομική Περιφέρεια (Δικαιωμάτων)	Κατηγοριοποίηση Γης	Η κατάταξη των εκτάσεων σε κατηγορίες (Αρόσιμα, Μόνιμες Καλλιέργειες, Βοσκότοποι) για τον καθορισμό της αξίας και της χρήσης των δικαιωμάτων ενίσχυσης.
Εθνικό Απόθεμα (Δικαιωμάτων)	Πηγή Δικαιωμάτων	Ένα “απόθεμα” δικαιωμάτων ενίσχυσης που διαχειρίζεται το κράτος και από το οποίο μπορούν να χορηγηθούν νέα δικαιώματα ή να αυξηθεί η αξία υφιστάμενων σε συγκεκριμένες κατηγορίες παραγωγών (π.χ. νέοι γεωργοί, γεωργοί που ξεκινούν γεωργική δραστηριότητα).
Συμπληρωματική Αναδιανεμητική Εισοδηματική Στήριξη για τη Βιωσιμότητα	Είδος Ενίσχυσης	Πρόσθετη ενίσχυση που χορηγείται στις πρώτες εκτάσεις μιας εκμετάλλευσης, με σκοπό την καλύτερη στόχευση της στήριξης στις μικρομεσαίες εκμεταλλεύσεις. Αντικατέστησε την παλιά “Αναδιανεμητική Ενίσχυση”. Βλ. Καρτέλα 7 - Αναδιανεμητική Ενίσχυση.
Πρασίνισμα (Πράσινη Ενίσχυση)	Άμεση Ενίσχυση (Παλαιά ΚΑΠ)	Υποχρεωτική ενίσχυση στην ΚΑΠ 2014-2022 που συνδεόταν με την τήρηση γεωργικών πρακτικών επωφελών για το κλίμα και το περιβάλλον (ποικιλομορφία καλλιεργειών, διατήρηση μόνιμων βοσκοτόπων, περιοχές οικολογικής εστίασης). Αντικαταστάθηκε από την ενισχυμένη αιρεσιμότητα και τα οικολογικά σχήματα.
Ποικιλομορφία Καλλιεργειών (Παλιό Πρασίνισμα)	Υποχρέωση Πρασινίσματος (Παλαιά ΚΑΠ)	Η υποχρέωση των γεωργών στην ΚΑΠ 2014-2022 (ανάλογα με την έκταση αρόσιμης γης τους) να καλλιεργούν περισσότερα από ένα είδη φυτών για την ενίσχυση της βιοποικιλότητας. Αποτελούσε μέρος του “Πρασινίσματος”.
Περιοχές Οικολογικής Εστίασης (ΠΟΕ / EFA)	Υποχρέωση Πρασινίσματος (Παλαιά ΚΑΠ)	Εκτάσεις εντός ή παρακείμενες των αρόσιμων γαιών (π.χ. αγρανάπαυση, καλλιέργειες που δεσμεύουν άζωτο, ζώνες ανάσχεσης) που οι γεωργοί έπρεπε να διατηρούν στην ΚΑΠ 2014-2022 για την ενίσχυση της βιοποικιλότητας. Αποτελούσε μέρος του “Πρασινίσματος”.
Συμπληρωματική Εισοδηματική Στήριξη Γεωργών Νεαρής Ηλικίας	Είδος Ενίσχυσης	Ειδική ενίσχυση για παραγωγούς έως 40 ετών που πληρούν συγκεκριμένα κριτήρια εγκατάστασης ως αρχηγοί εκμετάλλευσης. Βλ. Καρτέλα 9 - Αιτήματα Άμεσων Ενισχύσεων.
Συνδεδεμένες Ενισχύσεις	Είδος Ενίσχυσης	Πρόσθετες ενισχύσεις που συνδέονται με την παραγωγή συγκεκριμένων προϊόντων (π.χ. βαμβάκι, σκληρό σιτάρι, όσπρια, ζωοτροφές, γάλα, βιομηχανική τομάτα, ρύζι, σπόροι προς σπορά κ.ά.) και απαιτούν τήρηση ειδικών όρων παραγωγής ή/και παράδοσης. Βλ. Καρτέλα 9 - Αιτήματα Άμεσων Ενισχύσεων.
Πλαφόν Παράδοσης	Όρος Συνδεδεμένης	Η ελάχιστη ποσότητα παραγωγής (σε κιλά/στρέμμα ή κιλά/ζώο) που πρέπει να παραδώσει ή να τεκμηριώσει ο παραγωγός για να λάβει ορισμένες συνδεδεμένες ενισχύσεις (π.χ. στον αραβόσιτο, στο βαμβάκι, στο γάλα).
Κατανομή Κοινοτικών Βοσκοτόπων	Διαδικασία/Δικαίωμα	Αίτημα που υποβάλλουν οι κτηνοτρόφοι για την παραχώρηση δικαιωμάτων χρήσης επιλέξιμων εκτάσεων βοσκοτόπων από το κράτος, για την ενεργοποίηση δικαιωμάτων βασικής ενίσχυσης σε βοσκότοπο.
Προγράμματα Αγροτικής Ανάπτυξης (ΠΑΑ)	Είδος Προγράμματος	Πολυετή προγράμματα που παρέχουν στήριξη για συγκεκριμένες δράσεις (π.χ. βιολογική γεωργία, εξισωτική αποζημίωση, σχέδια βελτίωσης, Leader). Αποτελούν τον Δεύτερο Πυλώνα της ΚΑΠ. Βλ. Καρτέλα 8 - Τομεακές Παρεμβάσεις ΠΑΑ.
Εξισωτική Αποζημίωση (πλέον Παρέμβαση Π3-71 στο ΣΣ ΚΑΠ)	Είδος Παρέμβασης ΠΑΑ	Ενίσχυση για παραγωγούς σε ορεινές, μειονεκτικές και με ειδικά φυσικά μειονεκτήματα περιοχές. Στην τρέχουσα ΚΑΠ, εντάσσεται στις παρεμβάσεις του Στρατηγικού Σχεδίου.
Βιολογική Γεωργία/Κτηνοτροφία (Πολυετές Πρόγραμμα ΠΑΑ - π.χ. Μέτρο 11 παλαιότερα)	Είδος Προγράμματος ΠΑΑ	Μακροχρόνια δέσμευση (συνήθως 3ετής ή 5ετής) για τήρηση μεθόδων βιολογικής παραγωγής, με αντίστοιχη οικονομική στήριξη. Διαφέρει από το ετήσιο οικολογικό σχήμα βιολογικών.
Μείωση της ρύπανσης νερού από γεωργική δραστηριότητα (πρώην Απονιτροποίηση)	Είδος Παρέμβασης ΠΑΑ	Πρόγραμμα για τη μείωση της ρύπανσης των υδάτων από νιτρικά και άλλους ρύπους γεωργικής προέλευσης. Μπορεί να περιλαμβάνει συγκεκριμένες δεσμεύσεις διαχείρισης.
Ολοκληρωμένη Διαχείριση (πρώην Κομφούζιο - FUSION)	Είδος Παρέμβασης ΠΑΑ	Πρόγραμμα εφαρμογής συστημάτων ολοκληρωμένης διαχείρισης στην παραγωγή, με στόχο τη μείωση της χρήσης φυτοφαρμάκων και λιπασμάτων.
Δάσωση Γεωργικών Γαιών	Είδος Προγράμματος ΠΑΑ	Πρόγραμμα για την οικονομική στήριξη της μετατροπής γεωργικών εκτάσεων σε δασικές, με στόχο περιβαλλοντικά οφέλη.
Οικολογικά Σχήματα (Eco-Schemes)	Είδος Ενίσχυσης	Ετήσιες, εθελοντικές φιλοπεριβαλλοντικές και κλιματικές δράσεις του Πρώτου Πυλώνα που παρέχουν πρόσθετη ενίσχυση στους παραγωγούς. Αποτελούν σημαντικό νέο στοιχείο της ΚΑΠ 2023-2027. Βλ. Καρτέλα 10 - Οικολογικά Σχήματα.
Χρήση ανθεκτικών και προσαρμοσμένων ειδών και ποικιλιών (Οικολογικό Σχήμα Π1-31.1)	Είδος Οικολογικού Σχήματος	Ενίσχυση για την καλλιέργεια συγκεκριμένων ποικιλιών ή ειδών που είναι ανθεκτικά σε ασθένειες ή προσαρμοσμένα στις τοπικές συνθήκες, συμβάλλοντας στη μείωση φυτοφαρμάκων.
Επέκταση εφαρμογής περιοχών οικολογικής εστίασης (Οικολογικό Σχήμα Π1-31.2)	Είδος Οικολογικού Σχήματος	Ενίσχυση για τη διατήρηση ή δημιουργία επιπλέον μη παραγωγικών εκτάσεων (πέραν της ΚΓΠΚ 8) για τη βιοποικιλότητα.
Εφαρμογή βελτιωμένων πρακτικών φυτοκάλυψης, με ή χωρίς ενσωμάτωση υπολειμμάτων (Οικολογικό Σχήμα Π1-31.3)	Είδος Οικολογικού Σχήματος	Ενίσχυση για την εφαρμογή πρακτικών φυτοκάλυψης για την προστασία του εδάφους.
Εφαρμογές κυκλικής οικονομίας στη γεωργία (Οικολογικό Σχήμα Π1-31.4)	Είδος Οικολογικού Σχήματος	Ενίσχυση για πρακτικές όπως η κομποστοποίηση γεωργικών υπολειμμάτων και η χρήση του παραγόμενου κομπόστ για λίπανση.
Βελτίωση αγροδασικών οικοσυστημάτων, πλούσιων σε στοιχεία του τοπίου (Οικολογικό Σχήμα Π1-31.5)	Είδος Οικολογικού Σχήματος	Ενίσχυση για τη διατήρηση και βελτίωση χαρακτηριστικών όπως φυτοφράκτες, μεμονωμένα δέντρα σε αρόσιμες εκτάσεις κ.λπ.
Χρήση λιπασμάτων βραδείας αποδέσμευσης, με παρεμποδιστές & προϊόντα βιοδιέγερσης (Οικολογικό Σχήμα Π1-31.6)	Είδος Οικολογικού Σχήματος	Χρήση λιπασμάτων με βιοδιεγέρτες, βραδείας αποδέσμευσης ή παρεμποδιστές. Απαιτεί τιμολόγια και χρήση ψηφιακής εφαρμογής. Στόχος η μείωση της χρήσης λιπασμάτων και η προστασία των υδάτων.
Περιβαλλοντική διαχείριση κτηνοτροφικών συστημάτων (Οικολογικό Σχήμα Π1-31.7)	Είδος Οικολογικού Σχήματος	Ενίσχυση για κτηνοτρόφους που εφαρμόζουν πρακτικές φιλικές προς το περιβάλλον, όπως η βελτίωση των βοσκοτόπων, η μετακίνηση για την πρόληψη πυρκαγιών (π.χ. εφαρμογή Σχεδίου Διαχείρισης Βοσκοτόπων).
Διατήρηση και προστασία καλλιεργειών σε εκτάσεις με αναβαθμίδες (Οικολογικό Σχήμα Π1-31.8)	Είδος Οικολογικού Σχήματος	Ενίσχυση για τη διατήρηση των αναβαθμίδων και την καλλιέργεια σε αυτές, με σκοπό την προστασία του εδάφους από τη διάβρωση.
Διατήρηση μεθόδων βιολογικής γεωργίας και κτηνοτροφίας (Οικολογικό Σχήμα Π1-31.9)	Είδος Οικολογικού Σχήματος	Ετήσια δέσμευση για εφαρμογή ή συνέχιση βιολογικών πρακτικών. Παρέχει ενίσχυση για τη συνέχιση της βιολογικής καλλιέργειας/κτηνοτροφίας. Διαφέρει από το πολυετές πρόγραμμα ΠΑΑ.
Προστασία τοπίων και γεωργικών συστημάτων υψηλής περιβαλλοντικής σημασίας (Οικολογικό Σχήμα Π1-31.10)	Είδος Οικολογικού Σχήματος	Ενίσχυση για τη διατήρηση παραδοσιακών ελαιώνων, αμπελώνων ή άλλων γεωργικών συστημάτων με ιδιαίτερη πολιτιστική ή περιβαλλοντική αξία.
Ψηφιακή Εφαρμογή Διαχείρισης Εισροών και Παρακολούθησης Περιβαλλοντικών Παραμέτρων (FARMBOOK)	Εργαλείο Οικ. Σχήματος/ΠΑΑ	Εφαρμογή κινητού ή υπολογιστή που πρέπει να χρησιμοποιούν οι παραγωγοί που συμμετέχουν σε ορισμένα οικολογικά σχήματα ή μέτρα ΠΑΑ (π.χ. για καταγραφή λιπάνσεων, φυτοπροστασίας, εργασιών).
Ακροφύσια Μειωμένης Διασποράς	Εξοπλισμός Οικ. Σχήματος	Ειδικά μπεκ ψεκασμού που μειώνουν τη διασπορά φυτοφαρμάκων/λιπασμάτων. Η χρήση τους μπορεί να εντάσσεται σε οικολογικό σχήμα ή να αποτελεί απαίτηση της αιρεσιμότητας.
GPS (Γεωργία Ακριβείας)	Εξοπλισμός Οικ. Σχήματος	Συστήματα γεωγραφικού εντοπισμού που χρησιμοποιούνται σε ψεκαστικά ή λιπασματοδιανομείς για εφαρμογή ακριβείας. Η χρήση τους μπορεί να εντάσσεται σε οικολογικό σχήμα για τη βελτιστοποίηση της χρήσης εισροών.
Στρατηγικό Σχέδιο ΚΑΠ (ΣΣ ΚΑΠ)	Εθνικός Σχεδιασμός	Το εθνικό σχέδιο που καταρτίζει κάθε Κράτος Μέλος και εγκρίνεται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στο οποίο περιγράφονται οι παρεμβάσεις (άμεσες ενισχύσεις, τομεακά προγράμματα, αγροτική ανάπτυξη) που θα εφαρμοστούν στο πλαίσιο της ΚΑΠ 2023-2027.

5. Όροι Σχετικοί με Ζωικό Κεφάλαιο

Τίτλος	Κατηγορία	Σημασία
Ζωικό Κεφάλαιο	Είδος Εκμετάλλευσης	Το σύνολο των ζώων (βοοειδή, αιγοπρόβατα, χοίροι, μελίσσια κ.λπ.) που κατέχει ο παραγωγός. Βλ. Ζωικές Εκμεταλλεύσεις - Γενικά.
Βοοειδή	Κατηγορία Ζώων	Αγελάδες, ταύροι, μόσχοι. Βλ. Διαχείριση Βοοειδών.
Αιγοπρόβατα	Κατηγορία Ζώων	Κατσίκες, τράγοι, προβατίνες, κριάρια. Βλ. Διαχείριση Αιγοπροβάτων.
Χοίροι / Ιπποειδή	Κατηγορία Ζώων	Γουρούνια / Άλογα, γαϊδούρια, μουλάρια. Βλ. Διαχείριση Χοίρων και Ιπποειδών.
Μελίσσια (Κυψέλες)	Κατηγορία Ζώων	Σμήνη μελισσών που διατηρούνται σε κυψέλες για παραγωγή μελιού και άλλων προϊόντων. Βλ. Διαχείριση Μελισσιών.
Κωδικός Κτηνιατρικής Εκμετάλλευσης	Ταυτοποίηση Εκμετάλλευσης	Μοναδικός κωδικός που δίνεται από την κτηνιατρική υπηρεσία για κάθε κατηγορία ζωικού κεφαλαίου που διατηρεί ο παραγωγός.
Μητρώο Εκμετάλλευσης Ζώων (Βιβλιάριο/Ηλεκτρονικό)	Έγγραφο Κτηνοτροφίας	Επίσημο μητρώο (έντυπο ή ηλεκτρονικό π.χ. σύστημα “Άρτεμις”) που τηρεί ο κτηνοτρόφος και καταγράφει όλες τις μεταβολές στο ζωικό του κεφάλαιο (γεννήσεις, θάνατοι, σφαγές, αγοραπωλησίες κ.λπ.).
Σφάγια	Ζωικό Προϊόν/Κατάσταση	Ζώα που έχουν σφαγεί σε εγκεκριμένο σφαγείο. Ο αριθμός και τα χαρακτηριστικά τους (π.χ. ηλικία, φύλο) επηρεάζουν ορισμένες συνδεδεμένες ενισχύσεις των βοοειδών.
Τιμολόγιο Σφαγής	Δικαιολογητικό	Το παραστατικό που εκδίδεται από το σφαγείο και πιστοποιεί τη σφαγή συγκεκριμένων ζώων, αναφέροντας τα στοιχεία τους. Απαραίτητο για ορισμένες συνδεδεμένες ενισχύσεις.
Παράδοση Γάλακτος (Αιγοπρόβατα)	Όρος Συνδεδεμένης	Η ποσότητα γάλακτος που παραδίδει ο κτηνοτρόφος σε εγκεκριμένες μεταποιητικές μονάδες, βάσει της οποίας υπολογίζεται η συνδεδεμένη ενίσχυση για τα αιγοπρόβατα (με ελάχιστο όριο παράδοσης ανά ζώο).
Ιδιοκατανάλωση (Ζωοτροφών)	Όρος Συνδεδεμένης/Πρακτική	Η χρήση των παραγόμενων ζωοτροφών από τον ίδιο τον κτηνοτρόφο για τη διατροφή των ζώων της εκμετάλλευσής του. Για ορισμένες συνδεδεμένες ζωοτροφών, μπορεί να μην απαιτείται τιμολόγιο πώλησης αν τεκμηριώνεται η ιδιοκατανάλωση.
Σιτηρέσιο (Οικολογικό Σχήμα)	Είδος Οικολογικού Σχήματος/Πρακτική	Για κτηνοτρόφους, αφορά τη βελτιωμένη και ισορροπημένη διατροφή των ζώων. Απαιτεί τήρηση συγκεκριμένων κανόνων, τιμολόγια αγοράς ζωοτροφών ή Υπεύθυνη Δήλωση ιδιοπαραγωγής και συχνά βεβαίωση κτηνιάτρου. Βλ. Καρτέλα 10 - Οικολογικά Σχήματα.
Μηδενική Απογραφή (Ζώων)	Κατάσταση Εκμετάλλευσης	Η επίσημη καταγραφή ότι μια κτηνοτροφική εκμετάλλευση δεν διαθέτει πλέον ζώα (π.χ. λόγω ανωτέρας βίας όπως η ευλογιά ή εκκαθάρισης της εκμετάλλευσης). Βλ. Διαχείριση Αιγοπροβάτων.
Ευλογιά (Νόσος)	Κτηνιατρικό Πρόβλημα	Λοιμώδης ιογενής νόσος που προσβάλλει κυρίως τα αιγοπρόβατα και μπορεί να οδηγήσει σε σημαντικές απώλειες ζωικού κεφαλαίου και επιβολή υγειονομικών μέτρων.
Μονάδα Μεγάλων Ζώων (ΜΜΖ)	Μονάδα Μέτρησης	Μονάδα που χρησιμοποιείται για τη μετατροπή του αριθμού των διαφόρων ειδών και κατηγοριών ζώων σε μια ισοδύναμη μονάδα, για σκοπούς υπολογισμού ενισχύσεων, τήρησης ορίων (π.χ. για την πυκνότητα βόσκησης) ή στατιστικών.
Ηλεκτρονική Σήμανση Ζώων	Σύστημα Ταυτοποίησης	Η υποχρεωτική σήμανση των ζώων (π.χ. βοοειδών, αιγοπροβάτων) με ηλεκτρονικά ενώτια (σκουλαρίκια) ή άλλες εγκεκριμένες μεθόδους για την ιχνηλασιμότητα, τον έλεγχο της υγείας τους και τη διαχείριση των ενισχύσεων.
Σχέδιο Διαχείρισης Βοσκοτόπων	Εργαλείο Διαχείρισης	Σχέδιο που μπορεί να απαιτείται για κτηνοτρόφους που συμμετέχουν σε ορισμένα οικολογικά σχήματα ή μέτρα ΠΑΑ και αφορά τη βιώσιμη διαχείριση των βοσκήσιμων γαιών, περιγράφοντας τις πρακτικές βόσκησης.

6. Όροι Σχετικοί με Συμβάσεις, Επιχειρήσεις & Οργανώσεις

Τίτλος	Κατηγορία	Σημασία
Επιχειρήσεις Παραγωγής Βιοκαυσίμων	Είδος Επιχείρησης	Εταιρείες που αγοράζουν γεωργικά προϊόντα (κυρίως ηλίανθο, ελαιοκράμβη) για την παραγωγή βιοκαυσίμων. Βλ. Επιχειρήσεις Παραγωγής Βιοκαυσίμων (Αναλυτικά).
Σύμβαση (π.χ. Ηλίανθου, Βιομηχανικής Τομάτας, Ελαιοκράμβης)	Νομική Συμφωνία	Γραπτή συμφωνία μεταξύ παραγωγού και επιχείρησης για την καλλιέργεια και παράδοση συγκεκριμένης ποσότητας και ποιότητας προϊόντος (π.χ. ηλίανθου για βιοκαύσιμα, τομάτας για μεταποίηση) σε καθορισμένη τιμή ή όρους. Απαραίτητη για ορισμένες συνδεδεμένες ενισχύσεις.
”Ψεύτικη” Σύμβαση (Ηλίανθου)	Προσωρινή Καταχώρηση	Μια τυπική, προσωρινή καταχώρηση σύμβασης ηλίανθου στο σύστημα ΟΣΔΕ, όταν η πραγματική σύμβαση δεν ήταν ακόμα διαθέσιμη, για να μπορέσει να προχωρήσει η δήλωση. (Πρακτική που τείνει να εκλείψει με την ηλεκτρονικοποίηση των διαδικασιών). Βλ. Επιχειρήσεις Παραγωγής Βιοκαυσίμων (Αναλυτικά).
Μεταποιητική Εταιρεία	Είδος Επιχείρησης	Γενικός όρος για εταιρείες που επεξεργάζονται γεωργικά προϊόντα για τη δημιουργία άλλων προϊόντων (π.χ. βιοκαύσιμα, τρόφιμα, ζωοτροφές).
Ομάδες Παραγωγών / Οργανώσεις Παραγωγών (Ο.Π.)	Οργάνωση Παραγωγών	Συνεργατικά σχήματα παραγωγών που αναγνωρίζονται επίσημα και αποσκοπούν στην κοινή διαχείριση της παραγωγής, της συγκέντρωσης, της μεταποίησης ή της εμπορίας των προϊόντων τους. Η συμμετοχή σε Ο.Π. μπορεί να παρέχει πλεονεκτήματα ή να είναι προϋπόθεση για ορισμένες ενισχύσεις. Βλ. Ομάδες Παραγωγών (Αναλυτικά).
ΔΟΒ (Διεπαγγελματική Οργάνωση Βάμβακος)	Οργάνωση Παραγωγών/Φορέας	Εθνική οργάνωση που εκπροσωπεί όλους τους εμπλεκόμενους στον τομέα του βάμβακος (παραγωγοί, εκκοκκιστές κ.λπ.). Η δήλωση συμμετοχής των βαμβακοπαραγωγών είναι υποχρεωτική για τη λήψη της συνδεδεμένης ενίσχυσης βάμβακος.
Μελετητής (Βιολογικών, Σχεδίων Βελτίωσης κ.ά.)	Σύμβουλος	Ο γεωπόνος ή ο φορέας που αναλαμβάνει την τεχνική υποστήριξη, τη σύνταξη μελετών και την παρακολούθηση των παραγωγών που είναι ενταγμένοι σε προγράμματα (π.χ. βιολογικής γεωργίας/κτηνοτροφίας, Σχέδια Βελτίωσης, επενδυτικά προγράμματα).
Πιστοποιητικός Φορέας (Βιολογικών)	Οργανισμός Ελέγχου	Οργανισμός εγκεκριμένος από το κράτος που είναι υπεύθυνος για τον έλεγχο της τήρησης των προδιαγραφών της βιολογικής παραγωγής και την πιστοποίηση των παραγωγών και των προϊόντων τους.
Σύμβουλος Γεωργικών Εκμεταλλεύσεων (Farm Advisor)	Υπηρεσία Υποστήριξης	Εξειδικευμένος σύμβουλος που παρέχει καθοδήγηση στους γεωργούς για θέματα διαχείρισης της εκμετάλλευσης, τήρησης κανονισμών, υιοθέτησης νέων τεχνολογιών και βέλτιστων πρακτικών, συχνά στο πλαίσιο του Συστήματος Γεωργικών Συμβουλών (AKIS).
AKIS (Agricultural Knowledge and Innovation Systems)	Σύστημα Γνώσης & Καινοτομίας	Το Σύστημα Γεωργικής Γνώσης και Καινοτομίας που αποσκοπεί στη σύνδεση της έρευνας, της εκπαίδευσης, των συμβουλευτικών υπηρεσιών και των γεωργών για την προώθηση της καινοτομίας και της βιώσιμης γεωργίας.